1. Tử Vi Áo Bí Biện Chứng Học là sách gì?
Tử Vi Áo Bí Biện Chứng Học là bộ sách Tử Vi dày, nặng lý luận của Hà Lạc Dã Phu Việt Viêm Tử, xuất bản tại Sài Gòn năm 1972, dành cho người đã có nền muốn hiểu “vì sao” đằng sau các quy tắc. Khác các cẩm nang “tra là dùng được”, sách dựng nền Tử Vi trên Hà Đồ, Lạc Thư, âm dương ngũ hành. Nó còn dạy một kỹ thuật đặc trưng: an cả lá số trên bàn tay nhờ hệ thống thơ khẩu quyết.
Nói gọn, đây không phải cuốn để bắt đầu. Nó hợp với người đã đọc được một lá số Tử Vi và giờ muốn nâng phần lý luận, luận cách cục sâu hơn.
| Hạng mục | Thông tin |
|---|---|
| Tác giả | Hà Lạc Dã Phu Việt Viêm Tử (bút danh) |
| Năm, nơi xuất bản | Sài Gòn, 1972. Lời tựa ký “Mạnh Thu năm Nhâm Tý” |
| Nhà xuất bản | Lê Tử Vinh xuất bản (theo phần dẫn nguồn của Nguyễn Phát Lộc trong Tử Vi Tổng Hợp) |
| Độ dày | Rất dày, bản gốc trên 570 trang. Giới hành nghề ví “dày như một quyển từ điển” |
| Trình độ | Trung cấp đến nâng cao, không thuần nhập môn |
| Trường phái | Tử Vi truyền thống, nền Tam Hợp (Nam phái), pha lý số Hà Lạc và phong thủy |
| Chủ đề trọng tâm | Lập thành trên giấy và trên bàn tay, nền lý luận âm dương, ngũ hành, Hà Lạc, luận tính lý chư tinh theo cung và theo cách cục |
2. Tác giả Việt Viêm Tử và hoàn cảnh ra đời
Việt Viêm Tử, bút hiệu đầy đủ là Hà Lạc Dã Phu Việt Viêm Tử, là tác giả Tử Vi ở miền Nam đầu thập niên 1970. Chính bút danh đã hé lộ nhãn quan của ông. “Hà Lạc” gợi Hà Đồ, Lạc Thư, nền lý số cổ. “Dã Phu” là lối tự xưng khiêm nhường, nghĩa là kẻ quê mùa.
Theo Thầy Trình Minh Đức, Việt Viêm Tử vốn gốc là một thầy phong thủy và có cả sách về phong thủy. Chi tiết này giải thích được cả điểm mạnh lẫn “hạt sạn” của cuốn sách (xem mục 6).
Điều dễ thấy nhất ở tác giả là tinh thần dân tộc và chí hướng “cứu cánh bằng sự hiểu biết”. Lời tựa (Phát đoan từ) không mở đầu bằng kỹ thuật an sao mà bằng điển tích lịch sử: chuyện đức Trần Đoàn (Hi Di) gặp hai anh em Triệu Khuông Dẫn, Triệu Khuông Nghĩa, chuyện lời sấm “Hoành sơn nhất đái, túc dĩ dung thân”, rồi nối sang khát vọng về một “Việt bang xuân thái”. Với ông, Tử Vi không chỉ là bói toán mà là một môn lý học để “biết”, và “chỉ có biết mới sống”.
Lưu ý về thông tin xuất bản
Thế danh, năm sinh và năm mất của Việt Viêm Tử hiện chưa xác minh được từ nguồn chính thức. Những gì chắc chắn là bút danh, năm và nơi xuất bản in ngay trong sách. Tên nhà xuất bản Lê Tử Vinh lấy từ phần dẫn nguồn trong sách của Nguyễn Phát Lộc.
3. Nội dung chính của Tử Vi Áo Bí Biện Chứng Học
Sách đi từ thực hành lập số, sang nền lý luận, rồi mới tới luận đoán. Trình tự này khá riêng so với sách cùng thời.
3.1. Lập thành lá số trên giấy và trên bàn tay
Chương đầu hướng dẫn dựng lá số trên giấy: chia 12 cung, an Thân Mệnh, tìm Cục, chuyển Tử Vi, an tinh đẩu. Điểm đặc sắc là phần “Cách lập thành Tử Vi trên bàn tay”. Người học hình dung 12 cung trên các đốt bàn tay trái rồi bấm tay để an sao.
Để bấm được, tác giả gói toàn bộ quy tắc vào các bài thơ khẩu quyết. Có bài thơ tìm Cục mà mỗi chữ ẩn sẵn một hành (Thủy, Mộc, Kim, Hỏa, Thổ) để biết ngay nạp âm, bài thơ thập can, cách an Tử Vi, Thiên Phủ, an Tuần trên bàn tay. Tinh thần “học thuộc để lập số mọi lúc mọi nơi” được nói rõ ngay trong lời tựa.
3.2. Nền lý luận “biện chứng”
Đây là phần làm sách khác biệt và đúng với chữ “Biện Chứng Học” trong nhan đề. Tác giả dành nhiều chương giải nghĩa Hà Đồ, Lạc Thư, Thái cực, Lưỡng nghi, Tứ tượng, Bát quái, tiên thiên ngũ hành, quy luật sinh khắc chế hóa, “âm dương lý”, định lý ngũ cục và định lý Tràng Sinh. Ông coi ngũ hành sinh khắc là “chìa khóa tối trọng” để hiểu môn học.
3.3. Lưu niên và vận hạn
Sách có bảng tính lưu niên tiểu hạn và cách xét các vòng sao khi vào hạn: vòng Tràng Sinh, vòng Thái Tuế và vòng Lộc Tồn.
3.4. Luận tính lý chư tinh theo cung và cách cục
Phần thân sách luận cát hung của các sao theo từng cung: cung Mệnh, Thiên Di, Bộc Dịch (Nô Bộc), Phụ Mẫu, Tử Tức, cung Phúc Đức. Có riêng mục “Nữ mệnh tính lý chư tinh”. Sách cũng luận theo các bộ sao lớn như Tử Phủ Vũ Tướng, Sát Phá Tham, Liêm Trinh Tham Lang, và cách Tuần Triệt với từng chính tinh.
Cách tiếp cận vẫn theo nền phái Tam Hợp quen thuộc: tam hợp, xung chiếu, miếu vượng đắc hãm. Điểm riêng là tác giả luôn cố gắn mỗi phán đoán với một lý do ngũ hành.
4. Điểm mạnh và hạn chế
4.1. Điểm mạnh
- Truy “vì sao”, không chỉ “là gì”. Sách dựng nền âm dương, ngũ hành, Hà Lạc để lý giải cơ chế, hợp người muốn hiểu gốc thay vì học vẹt.
- Kỹ thuật an số trên bàn tay. Hệ thống thơ khẩu quyết cho phép lập số không cần sách bảng, một “đặc sản” ít cuốn nào khai thác kỹ như vậy.
- Luận cách cục sâu. Nhiều mục, tiêu biểu là Liêm Trinh Tham Lang, được bàn rất dày và tinh tế.
- Tư duy nhất quán. Mỗi kết luận thường nối với một lý do, tạo thành mạch chứ không rời rạc.
4.2. Hạn chế
- Không dành cho người mới. Khối lý luận Hà Lạc cộng với độ dày lớn dễ làm người nhập môn chùn bước.
- Pha lý phong thủy vào Tử Vi. Một số phần, rõ nhất là cách lý giải vòng Tràng Sinh, mượn nguyên lý phong thủy. Đây là chỗ dễ gây tranh luận (xem mục 6.1).
- Có luận điểm bị phản biện. Quan điểm về hành và tỷ lệ ảnh hưởng của Tuần Triệt đã bị Nguyễn Phát Lộc chỉ ra chỗ thiếu sót (xem mục 6.2).
- Văn bản lưu hành nhiều lỗi. Bản đánh máy, bản quét trên mạng rơi dấu, sai chính tả khá nặng.
Hiểu lầm thường gặp: tuổi Kim, Thổ không sợ Không Kiếp?
Sách viết khá tuyệt đối rằng hai tuổi Kim và Thổ gặp cách Mệnh Không Thân Kiếp thì “danh tài hoạnh phát”. Thầy Trình Minh Đức gọi đây là “cách nói quá”. Thực chất tác họa của Địa Không, Địa Kiếp với các tuổi này chỉ đỡ hơn, không phải miễn nhiễm. Bạn vẫn phải xét chính tinh, cung và vận hạn đi kèm.
5. Trích đoạn tiêu biểu
Tinh thần đặt ngũ hành làm nền, cốt lõi của lối “biện chứng”, hiện rõ trong câu:
“Vậy ngũ hành sinh khắc là chìa khóa tối trọng, để mở đường cho tất cả, nếu không tạm hiểu được ngũ hành, thì không thể nào đi sâu vào các môn học vi diệu này được.”
Chủ trương học thuộc để lập số mọi lúc, mọi nơi, nền tảng của kỹ thuật bấm tay, trích từ lời tựa:
“Nhưng nếu nhập tâm được các quy luật qua một số bài thơ và lập được lá số trên bàn tay, tất sẽ lợi dụng được tất cả thời gian nhàn rỗi… đều có thể suy-luận, khảo-sát, để thăng tiến mau trên con đường lý-học được.”
Một ví dụ luận tinh tế về Liêm Trinh và Tham Lang đồng cung Tỵ Hợi:
“Liêm Tham Tỵ Hợi rất cần gặp được Triệt Tuần giải cứu, gặp được Triệt Tuần là phản vi kỳ cách, thời trở lại là người văn học mà tính tình nghiêm cẩn, vì tính lý của Liêm-trinh là thanh bạch, đoan chính.”
Cấu trúc “nêu tổ hợp sao, truy lý do ngũ hành, đưa kết luận cát hung” lặp lại suốt phần luận sao. Nó biến sách thành một trường luyện tư duy chứ không chỉ là bảng tra.
6. Góc nhìn của Thầy Trình Minh Đức và đối chiếu với sách khác
6.1. Thầy Đức: rất hay nhưng cũng có chỗ sai
Thầy Trình Minh Đức xếp Tử Vi Áo Bí vào danh sách 10 cuốn nên đọc khi học Tử Vi, ở vị trí thứ tư. Thầy tả sách “rất dày, dài như một quyển từ điển”, ban đầu “nhìn số lượng trang các bạn sẽ chùn bước”, nhưng “rất hay”. Thầy còn quý việc tác giả để lại địa chỉ liên lạc để giải đáp thắc mắc của độc giả, một sự có trách nhiệm với “đứa con tinh thần” mà nhiều tác giả khác không làm. Đồng thời Thầy nói thẳng: cuốn Áo Bí “có rất nhiều cái hay nhưng cũng có nhiều cái sai”.
Thầy chỉ ra gốc của cái sai. Vì Việt Viêm Tử xuất thân thầy phong thủy, ông đã “bê” một số khái niệm từ phong thủy sang Tử Vi, trong khi “cùng một cái tên nhưng ứng dụng trong bộ môn nào lại khác nhau”. Thầy ví như vector trong Toán khác vector trong Lý. Điều này khớp với chính văn bản. Khi lý giải vòng Tràng Sinh, sách viện dẫn “Tràng-sinh pháp ở môn Phong-thủy”, “tứ thủy pháp Tràng-sinh thuộc khoa Phong thủy” và Hà Đồ, Lạc Thư để biện minh cho quy tắc an sao Mộ cố định ở tứ mộ. Người theo Tử Vi thuần nên đọc phần này với ý thức đối chiếu.
Bù lại, Thầy đánh giá rất cao phần luận Liêm Trinh Tham Lang: “cả một cuốn, cụ Việt Viêm Tử có khoảng chục dòng nói về Liêm Tham là cực kỳ đắt giá”. Thầy nhiều lần khuyên học trò “mở cuốn Áo Bí ra mà đọc” khi gặp thế Liêm Tham. Cùng một cuốn sách, có chỗ nói quá, nhưng cũng có những trang luận sâu hiếm thấy.
6.2. Tuần Triệt: Áo Bí và Nguyễn Phát Lộc
Đặt Áo Bí cạnh Tử Vi Tổng Hợp của Nguyễn Phát Lộc, bạn sẽ thấy một cuộc tranh luận thư tịch thú vị.
Trong Áo Bí, Việt Viêm Tử xây một luận cứ Tuần Triệt theo ngũ hành. Ông gán hành cho hai sao (Triệt thuộc Kim đới Thủy, Tuần thuộc Hỏa đới Mộc), rồi suy ra sao thuộc Kim, Hỏa, Mộc mới sợ Tuần Triệt, còn sao thuộc Thủy thì không. Từ đó ông xét riêng từng chính tinh:
“Sao Phá – quân không sợ Triệt Tuần, ví như một hồ nước lớn, có ngăn chặn ra thành 2 hay 4 hồ nhỏ, cũng chỉ hao đi chút ít… Hai sao Cơ Lương ngộ Triệt Tuần là bị phạm nặng vì thuộc hành Mộc nên ví như bị triệt trảm, bị cháy đi.”
Theo lối này, Thiên Cơ và Thiên Lương bị Tuần Triệt nặng, còn Thiên Đồng, Phá Quân không sợ. Ông còn ấn định tỷ lệ ảnh hưởng bằng con số theo tuổi âm dương và vị trí Mệnh (“Dương hành tam thất 3/7”, “Âm quy nhị bát 2/8”), kèm quy tắc Tuần Triệt “chận đầu” hay “theo gót”.
Nguyễn Phát Lộc trích đúng đoạn này (ghi rõ “từ trang 571 đến 573”) rồi phản biện trên ba điểm:
- Tuần Triệt không có hành cố định. “Tôi không cho rằng Tuần, Triệt có hành cố định nào”, nên ông bác cả lối xét tương quan ngũ hành giữa Tuần Triệt và sao.
- Chỉ ảnh hưởng sao đồng cung. Cho tác dụng lan sang cả cung hội chiếu là “quá đáng và nghịch lý”.
- Thiếu biến số nam nữ. Việt Viêm Tử chỉ phân biệt tuổi âm dương mà bỏ qua nam nữ, trong khi chiều đại hạn thuận nghịch phụ thuộc cả hai, nên quy tắc tỷ lệ chỉ đúng cho nam số, còn nữ số thì sai. Dùng “tỷ lệ toán học” cho một bài toán nhân văn phức tạp là đơn giản hóa quá mức.
Dị biệt này rất tiêu biểu. Áo Bí mạnh ở chỗ dám mô hình hóa, gán lý ngũ hành và con số cho những điều mơ hồ. Nhưng chính sự “dám” đó làm nó dễ bị bắt lỗi khi thiếu biến số. Vì vậy bạn nên đọc Áo Bí song song với một cuốn phân tích hệ thống như của Nguyễn Phát Lộc.
Tử Vi Sơn Khiêm hiểu Tuần Triệt theo cách nào?
Theo Thầy Trình Minh Đức, Tuần không phải một ngôi sao nên không có ngũ hành riêng, tác động của nó đặt lên cả cung chứ không lên riêng sao nào. Với Triệt, thư viện hiểu nghiêng về Kim, phần Thủy rất ít. Chi tiết được trình bày ở trang Mệnh gặp Tuần và Mệnh gặp Triệt. Luận cứ ngũ hành trong Áo Bí nên coi là một dị bản để tham khảo.
6.3. Cách trình bày: mạnh về “vì sao”, nhẹ về tra nhanh
Về sư phạm, Áo Bí ở cực đối lập với cẩm nang tra cứu. Nó đòi người đọc theo được mạch lý luận Hà Đồ, Lạc Thư, ngũ hành mới thấy cái hay. Ai chỉ cần tra ra kết quả sẽ thấy sách rườm và khó. Thầy Đức xếp cuốn này vào nhóm sách của giới nghiên cứu “nhưng viết theo lối giang hồ, nghĩ gì viết đó, dễ hiểu”, cùng nhóm với Tân Biên và Nghiệm Lý. Muốn đọc và hiểu trọn vẹn, người học phải tự nâng nền kiến thức lên.
7. Các bản in và lưu ý khi đọc
- Bản gốc: Sài Gòn, 1972, Lê Tử Vinh xuất bản (theo phần dẫn nguồn của Nguyễn Phát Lộc). Lời tựa ký “Mạnh Thu năm Nhâm Tý”, tức 1972.
- Bản đang lưu hành: chủ yếu là bản đánh máy hoặc quét lại trôi nổi trên mạng, chất lượng thấp. Lỗi rơi dấu, sai chính tả, dính chữ rất nhiều, có chỗ lỗi font như “nănghanh” (đúng là “thanh”). Trích câu chữ chính xác vì thế khá rủi ro.
Lời khuyên khi trích khẩu quyết và công thức
Các bài thơ an sao trên bàn tay chỉ cần sai một chữ là sai cả phép tính. Khi chép để học thuộc, bạn so với ít nhất hai bản, ưu tiên bản in giấy còn đọc được, rồi thử lại trên một lá số đã biết chắc để kiểm.
8. So sánh với sách cùng dòng
- So với Tử Vi Đẩu Số Tân Biên (Vân Đằng Thái Thứ Lang): cùng nền Tam Hợp tiếng Việt, nhưng Tử Vi Đẩu Số Tân Biên là cẩm nang thực dụng (lập thành và tra ý nghĩa 12 cung), còn Áo Bí nghiêng hẳn về lý luận biện chứng và kỹ thuật bấm tay. Nên đọc Tân Biên trước.
- So với Tử Vi Tổng Hợp và Tử Vi Hàm Số (Nguyễn Phát Lộc): Nguyễn Phát Lộc thiên về phân tích hệ thống, có tinh thần phản biện, và đã trực tiếp phản biện Việt Viêm Tử về Tuần Triệt. Áo Bí thiên về mô hình hóa theo ngũ hành, Hà Lạc. Đọc kèm Tử Vi Hàm Số giúp bạn thấy cả hai mặt của một vấn đề.
- So với Tử Vi Nghiệm Lý Toàn Thư (Thiên Lương): cả hai đều là sách “nặng ký” của giới nghiên cứu. Tử Vi Nghiệm Lý Toàn Thư xây quanh trục Thái Tuế, còn Áo Bí xây quanh trục ngũ hành sinh khắc và Hà Lạc.
Các cuốn trên đều thuộc dòng Tử Vi tiếng Việt, cùng nền Tam Hợp với cách luận trên Tử Vi Sơn Khiêm, nên rất tiện đối chiếu.
9. Ai nên đọc Tử Vi Áo Bí Biện Chứng Học và đọc thế nào?
- Người mới bắt đầu: không nên chọn làm sách đầu tiên. Nếu đọc, hãy dùng chọn lọc phần lập số trên bàn tay và phần ý nghĩa sao, tạm gác phần Hà Lạc. Bạn nên nắm cách an sao Tử Vi trên giấy trước khi học bấm tay.
- Người trung cấp: đây là lúc sách phát huy, dùng để hiểu cơ chế đằng sau các quy tắc và luận cách cục sâu hơn.
- Người nghiên cứu: rất đáng đọc như một công trình cố “biện chứng hóa” Tử Vi, đồng thời là chất liệu để đối chiếu và phản biện.
Cách dùng Áo Bí khi xem vận hạn
Khi đọc phần lưu niên, bạn lấy một năm cụ thể, tìm cung tiểu hạn rồi xét ba vòng Tràng Sinh, Thái Tuế, Lộc Tồn như sách hướng dẫn. Để biết nhanh cung hạn năm nay của mình, bạn có thể xem tiểu vận từng năm trước, sau đó mới mở sách luận chi tiết.
Muốn thấy lý luận Áo Bí trên lá số của mình?
Ngũ hành, Tuần Triệt hay thế Liêm Tham chỉ thật sự rõ khi đặt vào một lá số cụ thể. Bạn có thể xem luận giải Tử Vi trọn đời để thấy các sao và cách cục trong sách vận hành thế nào trên chính lá số của mình.